به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، بر اساس آخرین پژوهشهای بینالمللی در حوزه سلامت و محیطزیست، هوای آلوده، هر سال عامل مرگومیر زودرس میلیونها فرد است و خطر ابتلا به آسم، بیماریهای ریوی، مشکلات قلبی و دیگر بیماریهای مزمن را افزایش میدهد. این در حالی است که شهرنشینی سریع، توسعه صنعتی، مصرف سوختهای فسیلی و تراکم ترافیک، همچنان کیفیت هوا را در بسیاری از نقاط جهان بدتر میکنند. با این حال، مطالعات اخیر در سالهای ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ نشان میدهد که چندین شهر با بهرهگیری از سیستمهای حملونقل پاک، سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، وضع مقررات سختگیرانهتر و برنامهریزیهای شهری نوآورانه، موفق به کاهش آلودگی شدهاند.
یک گزارش بینالمللیِ مهم درباره کیفیت هوا در سال ۲۰۲۶ نشان میدهد که چندین شهر جهان توانستهاند آلایندههای خطرناکی مانند ذرات معلق زیر ۲.۵ میکرون (PM2.5) و «دیاکسید نیتروژن» را طی پانزده سال گذشته، بیش از ۲۰ درصد کاهش دهند. پژوهشگران به این نتیجه رسیدهاند که شهرهایی که موضوعات مرتبط با حملونقل، سیاستهای انرژی پاک، پایش زیستمحیطی و کمپینهای آگاهیبخشی عمومی را با هم ترکیب کردهاند، به چشمگیرترین روشها در کیفیت هوا دست یافتهاند.
کاهش مصرف زغالسنگ در پکن چین
برای مثال پکن چین، به یکی از برجستهترین نمونههای بهبود کیفیت هوای شهری در جهان تبدیل شده است. این شهر سالهای زیاد، با دود شدید و سطوح خطرناک آلودگی ناشی از نیروگاههای زغالسنگ، آلایندههای صنعتی و ترافیک وسایل نقلیه، شناخته میشد، اما اخیراً روشهای زیستمحیطی جسورانهای را آغاز کرده است که کیفیت هوا را در طول دهه گذشته متحول کرده است. مسئولان این شهر، مصرف زغالسنگ را کاهش دادند، ، مقررات آلایندگی صنعتی را تقویت کردند، پروژههای انرژی تجدیدپذیر را گسترش دادند و سرمایهگذاری زیادی در بخش حملونقل برقی انجام دادند.
امروزه پکن یکی از بزرگترین سیستمهای اتوبوس برقی دنیا را اداره میکند و استفاده از خودروهای برقی نیز در آن، بهسرعت در حال افزایش است. نتایج پژوهشهای اخیر نشان میدهد که این شهر، آلودگی ناشی از ذرات معلق مضر را در مقایسه با سطوح ثبتشده در اوایل دهه ۲۰۱۰، بیش از ۴۵ درصد کاهش داده است. کارشناسان محیطزیست پکن را شاهدی بر این مدعا میدانند که شهرهای بزرگ صنعتی میتوانند از طریق اقدامات سختگیرانه و بلندمدت، به کاهش عمده در آلودگی هوا دست یابند.
بازطراحی حملونقل در آمستردام هلند
آمستردام هلند از دیگر شهرهایی است که اقدامات مهمی برای کاهش آلودگی هوا انجام داده است. مدیران این شهر، تمرکز ویژهای بر حملونقل پایدار و کاهش وابستگی به خودرو دارند. همچنین زیرساختهای گسترده دوچرخهسواری در این شهر به ساکنان اجازه میدهد تا بدون نیاز مداوم به خودروهای شخصی، بهطور کارآمد در شهر رفتوآمد کنند. علاوه بر این، آمستردام سیستم حملونقل عمومی برقی را گسترش داده است، مناطقی با آلایندگی کم ایجاد کرده است و بسیاری از فضاهای شهری با اولویتبندی عابران پیاده و دوچرخهسواران بازطراحی شدهاند. به گفته پژوهشگران، آمستردام به یکی از بیشترین کاهشها در زمینه آلودگی دیاکسید نیتروژن ناشی از ترافیک، دست یافته است. رویکرد این شهر نشان میدهد که چگونه بازطراحی حملونقل و برنامهریزی شهری پایدار میتواند ضمن کاهش ترافیک و گازهای گلخانهای، کیفیت هوا و زندگی ساکنان را بهبود بخشد.
مدرنسازی سیستمهای گرمایشی در ورشو لهستان
ورشو لهستان، به عنوان یکی از شهرهای اروپایی با سریعترین روند بهبود در کیفیت هوا، شناخته شده است. این شهر قبلاً با آلودگی شدید ذرات معلق ناشی از سیستمهای گرمایشی زغالسنگ و آلایندههای صنعتی، مواجه بود. مدیران این شهر در واکنش به وضعیت موجود، اصلاحات عمدهای را برای کاهش سوزاندن زغالسنگ، مدرنسازی سیستمهای گرمایشی و گسترش استفاده از انرژیهای پاک، معرفی کردند. ساکنان ورشو برای کنار گذاشتن سیستمهای گرمایشی زغالسنگ از حمایت مالی برخوردار شدند و شهر نیز مقررات زیستمحیطی و سیستمهای پایش را تقویت کرد. بهبود در حملونقل عمومی و استفاده از اتوبوسهای پاکتر نیز به کاهش آلودگی در این شهر کمک کرد. اکنون آلودگی ناشی از ذرات معلق PM2.5 در این شهر به طور قابلتوجهی کاهش یافته است که این امر، آن را به یکی از موفقترین شهرها در بهبود کیفیت هوای شهری تبدیل کرده است.
استفاده گسترده از انرژی باد در کپنهاگ دانمارک
کپنهاگ دانمارک، به دلیل پیشگامی در حوزه محیطزیست و هوای شهری پاک، بهطور گسترده مورد تحسین قرار گرفته است. اکنون چندین دهه است که این شهر در زیرساختهای دوچرخهسواری، انرژیهای تجدیدپذیر و برنامهریزی شهری دوستدار محیطزیست، سرمایهگذاری میکند. امروزه در کپنهاگ، حدود نیمی از سفرهای روزانه برای رفتوآمد، بهجای خودروهای شخصی، با دوچرخه انجام میشود که این اقدام، آلایندههای حملونقل را بهطور قابلتوجهی کاهش داده است. همچنین این شهر بهطور گسترده از انرژی باد استفاده میکند و سیستمهای گرمایش منطقهای بسیار کارآمدی را به کار میگیرد که وابستگی به سوختهای فسیلی را کاهش میدهد. فضاهای سبز، ساختمانهای کممصرف و سیاستهای زیستمحیطی قوی نیز به داشتن هوای پاکتر و شرایط زندگی سالمتر در کپنهاگ کمک کردهاند. پژوهشگران اغلب از کپنهاگ به عنوان یکی از پایدارترین و موفقترین شهرهای جهان از نظر زیستمحیطی یاد میکنند.
