به گزارش خبرگزاری ایمنا از قم، آیتالله علیرضا اعرافی امروز _ جمعه هجدهم اردیبهشت _ در خطبههای این هفته نماز جمعه با ترسیم مفهوم «عزت» در اندیشه اسلامی، اظهار کرد: جمهوری اسلامی در میانه یک نبرد بزرگ سیاسی، تمدنی و رسانهای قرار دارد و آنچه در برابر فشارهای خارجی، جنگ روایتها و خطاهای محاسباتی دشمنان، کشور را پابرجا نگه داشته، تکیه بر عزت الهی، خودباوری ملی و پایداری اجتماعی است.
وی ضمن دعوت مردم به رعایت تقوای الهی و گرامیداشت هفته معلم، سالروز شهادت استاد شهید مرتضی مطهری و نیز هفته کارگر، بحث اصلی سخنان خود را به تبیین جایگاه عزت در هندسه فکری اسلام اختصاص داد و افزود: هندسه فکری اسلام نه یک توصیه اخلاقی صرف، بلکه یکی از پایههای اصلی هویت جامعه اسلامی و عنصر تعیینکننده در حیات سیاسی و اجتماعی امت است.
امام جمعه قم با بیان اینکه جامعه مؤمن باید مظهر عزت الهی باشد، تصریح کرد: در منطق قرآن، عزت صرفاً به معنای کرامت شخصی یا حفظ شأن فردی نیست، بلکه ناظر به اقتدار درونی، استحکام هویتی و شکستناپذیری یک ملت در برابر امواج تهدید، تحقیر و فشار است.
به گفته اعرافی، هر جامعهای که بر بنیان ایمان و توحید استوار شده باشد، باید در رفتار عمومی، در ساخت نهادی و در مناسبات داخلی و خارجی خود، نشانههای روشنی از عزت، استقلال و ایستادگی را بروز دهد؛ چراکه جامعه دینی بدون عزت، از بخشی از حقیقت وجودی خود فاصله میگیرد.
امام جمعه قم با پیوند زدن این بحث به عرصه تربیت و آیندهسازی، تأکید کرد: نظام آموزشی، خانواده و ساختار حکمرانی باید بهگونهای عمل کنند که روحیه عزتمندی، اعتماد به نفس، خوداتکایی و پایداری در برابر فشارها در نسل جدید نهادینه شود.
اعرافی این مسئله را صرفاً یک موضوع تربیتی ندانست، بلکه آن را ضرورتی راهبردی برای آینده کشور توصیف کرد و افزود: جامعهای که نتواند در فرایند تربیت نسل، حس عزت، استقلال و استواری را بازتولید کند، در برابر تهاجمهای سیاسی، فرهنگی و رسانهای بیرونی آسیبپذیر خواهد شد.
وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به جایگاه ویژه وصف «عزیز» برای خداوند متعال در آیات مختلف قرآن کریم، گفت: تکرار این صفت در کتاب الهی نشان میدهد که عزت، از مهمترین شاخصهای قدرت الهی و از مفاهیم بنیادین در نگاه توحیدی است.
امام جمعه قم افزود: خداوند در قرآن بهعنوان موجودی شکستناپذیر، مقتدر و استوار معرفی میشود و جامعه اسلامی نیز باید پرتوی از همین اقتدار معنوی و اجتماعی را در عرصههای گوناگون زندگی جمعی خود منعکس کند. به بیان دیگر، عزت جامعه اسلامی امری عاریهای، تبلیغاتی یا متکی بر ظواهر قدرت نیست، بلکه ریشه در اتصال به سرچشمه قدرت الهی و اتکای حقیقی به مبانی ایمان دارد.
اعرافی با استناد به آیاتی از سورههای فاطر، نساء، یونس و منافقون، منشأ همه عزتها را خداوند دانست و تصریح کرد: قرآن کریم بهصراحت راه دستیابی به عزت پایدار را نشان داده است.
وی خاطرنشان کرد: عزت حقیقی نه در سازش با قدرتهای سلطهگر، نه در تکیه بر بیگانگان و نه در مرعوب شدن در برابر هیمنهسازیهای سیاسی و رسانهای حاصل میشود، بلکه در اتصال به قدرت لایزال الهی، در باور به ظرفیتهای درونی و در ایستادگی بر اصول به دست میآید.
امام جمعه قم مؤمن حقیقی را انسانی عزتمند، مقتدر و برخوردار از صلابت روحی توصیف کرد و گفت: همانگونه که فرد مؤمن باید کرامت و استواری داشته باشد، جامعه مؤمن نیز باید در کلیت خود از شکوه، استقلال و انسجام برخوردار باشد.
عضو مجلس خبرگان رهبری سپس برای تبیین دقیقتر الزامات عزت اسلامی، سه مؤلفه اساسی را مورد اشاره قرار داد و توضیح داد: نخستین رکن، بنیانهای معرفتی و ادراکی است؛ به این معنا که جامعه باید به خودباوری، خداشناسی و درک درست از ظرفیتها و استعدادهای درونی خود برسد.
آیت الله اعرافی معتقد است جامعهای که خود را نبیند، توانمندیهایش را نشناسد و به تصویر تحقیرآمیزی که دشمن از آن ساخته تن دهد، نمیتواند به عزت واقعی دست یابد. دومین مؤلفه از نظر او، اراده و عزم راسخ برای تصمیمگیری و ایستادگی در مسیر حق است.
وی با تأکید بر اینکه صرف شناخت کافی نیست، گفت: جامعه باید قدرت ترجمه باور به تصمیم و تصمیم به مقاومت را نیز داشته باشد؛ زیرا عزت در میدان تردید و انفعال شکل نمیگیرد. سومین رکن نیز از نگاه وی، ظهور عملی این باورها در میدان واقعیت است؛ جایی که مقاومت، ایثار، فداکاری و پایداری اجتماعی، صورت عینی عزت اسلامی را در عرصه سیاسی و اجتماعی نمایان میسازد.
امام جمعه قم گفت: ملت ایران در دو قرن اخیر، در دورههای قاجار و پهلوی، تجربههای تلخی از تحقیر ملی، مداخله خارجی و وابستگی سیاسی را پشت سر گذاشته است. اسناد تاریخی منتشرشده از سوی برخی قدرتها از جمله انگلیس، بهخوبی نشان میدهد که چگونه بخشی از ساختار حاکم در آن دوران، فاقد استقلال واقعی بوده و کشور را در معرض قراردادهای تحقیرآمیز و سلطه بیگانه قرار داده بود.
اعرافی این دورهها را نمونهای روشن از فاصله گرفتن از عزت ملی و اسلامی دانست و در مقابل، انقلاب اسلامی را نقطهای تعیینکننده در بازگرداندن روح استقلال و عزت به ملت ایران معرفی کرد.
امام جمعه قم تصریح کرد: انقلاب اسلامی صرفاً یک جابهجایی سیاسی در سطح قدرت نبود، بلکه تغییری عمیق در معادلات ذهنی و عینی ملت ایران پدید آورد و کشور را از موقعیت انفعال و وابستگی به جایگاهی اثرگذار در سطح منطقهای و جهانی رساند.
اعرافی با تأکید بر اینکه جمهوری اسلامی امروز در متن یک نبرد بزرگ تاریخی و تمدنی قرار دارد، اظهار داشت: حفظ عزت ملی و اسلامی در چنین شرایطی، مسئولیتی فراگیر است و همه جریانها، نخبگان، نهادها و اقشار اجتماعی باید در صیانت از این سرمایه راهبردی ایفای نقش کنند.
وی در بخش دیگری از سخنان خود، با اشاره به مباحث مطرحشده در خطبههای هفتههای گذشته درباره خطاهای راهبردی دشمنان در مواجهه با ایران، گفت: جبهه مقابل در تحلیل واقعیتهای جمهوری اسلامی و حتی در شناخت تواناییهای خود، دچار مجموعهای از اشتباهات محاسباتی شده است.
امام جمعه قم گفت: دشمنان، هم در ارزیابی میزان پایبندی مردم به آرمانهای انقلاب دچار خطا شدهاند، هم در شناخت ظرفیتهای درونی کشور و هم در فهم عمق قدرت منطقهای جمهوری اسلامی. به باور وی، این خطاهای محاسباتی باعث شده بسیاری از طراحیها و سناریوهای آنان، برخلاف انتظارشان، به نتیجه نرسد.
اعرافی همچنین با اشاره به حمایت رسانهای و سیاسی برخی جریانهای معاند از چهرههای وابسته به خاندان پهلوی، اظهار کرد: این جریانها گمان میکردند میتوانند از طریق برجستهسازی عناصر وابسته و بهرهگیری از جنگ روانی و عملیات رسانهای، در اراده ملت ایران شکاف ایجاد کنند، اما این برآورد نیز با واقعیتهای اجتماعی ایران فاصله داشت.
وی افزود: تجربههای متعدد نشان داده است که جامعه ایران در بزنگاههای حساس، برخلاف محاسبات اتاقهای فکر بیرونی، از قدرت تشخیص، انسجام و ایستادگی برخوردار است و پروژههای مبتنی بر فشار، تهدید و فضاسازی رسانهای، لزوماً به فرسایش اراده ملی منتهی نمیشود.
