به گزارش خبرگزاری ایمنا، سید محمدهادی سبحانیان از تمدید مهلت تسلیم اظهارنامه مالیاتی موضوع قانون مالیاتهای مستقیم با موافقت وزیر اقتصاد تا ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ خبر داد.
وی با اشاره به شرایط ناشی از تحمیل جنگ بر کشور و ضرورت همراهی با فعالان اقتصادی اظهار کرد: در اجرای مصوبات مراجع ذیصلاح و بهمنظور تسهیل انجام تکالیف قانونی مودیان، با موافقت وزیر امور اقتصادی و دارایی، مهلت تسلیم اظهارنامه مالیاتی تمدید شده است.
رئیسکل سازمان امور مالیاتی کشور خاطرنشان کرد: بر اساس این تصمیم، موعد تسلیم تمام اظهارنامههای مالیاتی موضوع قانون مالیاتهای مستقیم که انقضای مهلت تسلیم آنها از ۹ اسفند ۱۴۰۴ تا ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ است تا پایان ۳۱ اردیبهشت سال جاری تمدید شد.
این تمدید در راستای حمایت از واحدهای اقتصادی، کاهش فشارهای ناشی از شرایط ویژه کشور و فراهم ساختن فرصت کافی برای انجام تکالیف قانونی است.
اظهارنامه مالیاتی چیست؟
اظهارنامه مالیاتی کارنامه مالی است که اشخاص حقیقی و حقوقی مشمول مالیات هر سال برای محاسبه مالیات خود به سازمان مالیاتی میدهند. اظهارنامه مالیاتی در ایران به دو شیوه محاسبه میشود که در ادامه درباره آن توضیح میدهیم.
امروزه دیگر نیازی به مراجعه حضوری به ادارات کل سازمان امور مالیاتی نیست و اظهارنامه الکترونیک شرکتها و موسسات در سامانه سازمان امور مالیاتی بهصورت اینترنتی انجام میشود. در این مطلب درباره آنچه از اظهار نامه مالیاتی باید بدانید توضیحاتی ارائه کردهایم.
از اظهارنامه مالیاتی چه میدانید؟
پیش از سال ۱۳۹۱ اشخاص مشمولان مالیات باید اظهارنامههای کاغذی را از مراجع مربوط خریداری و سپس آن را تکمیل و ارسال میکردند، این کار هزینهبر و وقتگیر بود، بنابراین برای آسانتر کردن این مراحل از سال ۹۱ به بعد اظهارنامه الکترونیکی در دستور کار قرار گرفت که بهصورت اینترنتی تکمیل میشود.
سال مالیاتی چیست؟
در اظهارنامه واژه سال مالیاتی بسیار به چشم میخورد که به یک سال شمسی از ۱ فروردین تا ۲۹ اسفند سال مالیاتی میگویند. اگر شخص حقوقی هستید که سال مالی آن به موجب اساسنامه با سال مالیاتی تطبیق نمیکند، درآمد سال مالی آنها به جای سال مالیاتی، مبنای محاسبه میزان اداره دارایی قرار خواهد گرفت و مشکلی نیست.
چه کسانی باید اظهارنامه مالیاتی پر کنند؟
- افرادی که به صورت حقیقی یا حقوقی فعالیت دارند.
- اشخاص حقیقی و حقوقی مقیم ایران که فعالیت اقتصادی در داخل یا خارج از کشور دارند.
- افرادی مقیم در خارج از ایران که درآمد و فعالیت آنها از طریق ایران است.
- همه افراد غیرایرانی که در ایران درآمد کسب میکنند و به کار مشغولند.
چه اشخاصی ملزم به تسلیم اظهارنامه الکترونیکی مالیاتی نیستند؟
- شهرداری
- همه سازمان هایی که بودجه آنها از طرف دولت مشخص می شود.
- موسسات و وزارتخانههای دولتی.
- شرکتهای تعاونی دانشآموزی، کارمندی، کشاورزی، کارگری، صیادی و عشایری.
میزان نرخ مالیات بر درآمد اشخاص حقیقی و حقوقی
نرخ مالیات بر درآمد اشخاص حقیقی پس از کسر معافیت سالانه
- تا مبلغ ۵۰۰،۰۰۰،۰۰۰ ریال درآمد به نرخ ۱۵ درصد
- نسبت به مازاد ۵۰۰،۰۰۰،۰۰۰ ریال تا ۱،۰۰۰،۰۰۰،۰۰۰ ریال به نرخ ۲۰ درصد
- نسبت به مازاد بر ۱،۰۰۰،۰۰۰،۰۰۰ ریال به نرخ ۲۵ درصد
نرخ مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی
- اشخاص حقوقی مشمول ماده ۱۰۵ (۲۵ درصد نسبت به سود مشمول مالیات)
- شرکتهای بورسی ماده ۱۴۳ (۲۲.۵ درصد نسبت به سود مشمول مالیات)
- شرکتهای بورسی دارای بیش از ۲۰ درصد سهام شناور آزاد ماده ۱۴۳ (۲۰ درصد به سود مشمول مالیات)
- شرکتهای فرابورس ماده ۱۴۳ (۲۳.۷۵ درصد به سود مشمول مالیات)
- شرکتهای تعاونی متعارف و سهامی عام تبصره ۶ ماده ۱۰۵ (۱۸.۷۵ درصد به سود مشمول مالیات)
- سود حاصل از فروش کالا در بورس کالا (۲۲.۵ درصد به سود مشمول مالیات)
زمان تسلیم اظهارنامه مالیاتی
افراد باید حداکثر تا ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ اظهارنامه الکترونیکی مالیاتی را تحویل دهند. اما اگر سال مالیاتی با سال مالیاتی رسمی در اساس نامه شرکت یا موسسه ای با یکدیگر تطبیق نداشته باشد، ملاک تعیین میزان مالیات، سال مالی آن شرکت خواهد بود.
مجازات خودداری از تسلیم اظهارنامه مالیاتی یک سال مالیاتی
اگر مودیان مالیاتی اظهار نامه خود را بهموقع تحویل ندهند، از معافیتها و بخشودگیهای مالیاتی مصرح در قانون مالیاتی کشور منع خواهند شد و مالیات اشخاص حقوقی، بهصورت علیالراس محاسبه میشود. طبق بند «ت» ماده ۱۳۲ ق.م.م شرط برخورداری از هر گونه معافیت مالیاتی برای اشخاص حقیقی و حقوقی فعال در مناطق آزاد و سایر مناطق کشور تسلیم اظهارنامه مالیاتی در موقع مقرر قانونی است.
طبق ماده ۱۹۲ ق.م.م جریمه ارائه نکردن اظهارنامه برای شرکتها و اشخاص حقیقی ۳۰ درصد نسبت به مالیات متعلقه و غیرقابل بخشش است.
مزایای ارسال اظهارنامه مالیاتی
ارسال اظهارنامه مالیاتی میتواند مزایایی برای آنها فراهم آورد. طبق ماده ۱۸۹ شرکتهایی که اظهارنامه ارسالی آنها سه سال متوالی مورد قبول اداره امور مالیاتی واقع شود و اعتراضی به برگ تشخیص صادره نداشته باشند، مشمول استفاده از ۵ درصد جایزه خوشحسابی نسبت به مالیاتهای پرداختشده سه سال میشوند.

شیوه محاسبه مالیات در ایران
خوداظهاری
امروزه نظامهای مالیاتی پیشرفته تمایل دارند به جای شیوه علیالرأس که در آن مأموران اداره مالیات به تعیین میزان مالیات میپردازند، خوداظهاری را جایگزین کنند.
خوداظهاری به این معناست که شخص حقیقی یا حقوقی اعلام میکند که در سالِ مالیاتی خود به چه میزان سود داشته است و به چه میزان باید مالیات پرداخت کند. در روش خوداظهاری، شخص حقیقی یا حقوقی، بدون دخالت ممیزین و کارشناسان سازمان امور مالیاتی، مقدار درآمد، هزینه، استهلاک، حقوق کارمندان را اعلام میکند و پس از کسر مقدار معاف، مبلغ مالیات مشخص و پرداخت میشود.
روش علی الرأس
روش علی الرأس به این صورت است که ممیز، مالیات را محاسبه و به مودی اعلام میکند. در این روش نظر ممیز و کارشناس سازمان امور مالیاتی، ملاک پرداخت مالیات است.
مصداقهای علی الراس
اگر صحت مندرجات اظهارنامه توسط کارشناسان سازمان امور مالیاتی کشور رد شود، یا صحت نداشتن اطلاعات آن به هر دلیلی پس از ارائه اظهارنامه مالیاتی برای اداره مالیات احراز شود، مالیات بهصورت خودجوش محاسبه میشود.
دلایل علی الراس به این شرح خواهد بود:
- در صورت استاندارد نبودن و مخدوش بودن حساب سود و زیان و ترازنامه
- در صورت ارائه نشدن مدارک و گزارشهای مورد نظر باتوجه به درخواست ممیز
- در صورت تشخیص غیرقابل رسیدگی بودن مستندات و ادله داده شده از نظر اداره مالیاتی
- در صورت اشتباه در محاسبه سود و زیان با ارائه مدارک لازم به مدت یک ماه از تاریخ انقضای تسلیم اظهارنامه تا رفع اشتباهات زمان داده میشود.
- مستنداتی دال بر پرداخت مالیاتهای مکسوره کارفرما که به حساب دارایی واریز شده است ارائه کنید.
انوع اظهارنامه مالیات بر درآمد
- اظهارنامه مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی موضوع ماده ۱۱۰ قانون مالیاتهای مستقیم
- اظهارنامه مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی گروه اول ماده ۹۵ قانون مالیاتهای مستقیم
- اظهارنامه مالیات بردرآمد اشخاص حقیقی گروه دوم ماده ۹۵ قانون مالیاتهای مستقیم
- اظهارنامه مالیات بر درآمد اشخاص حقیقی گروه سوم ماده ۹۵ قانون مالیاتهای مستقیم
- اظهارنامه مالیات بر درآمد املاک ویژه اشخاص حقیقی که درآمد املاک دارند مستند بر ماده ۵۷ و ۸۰
- اظهارنامه مالیاتی انحلال شرکت طبق مانده ۱۱۴ و ۱۱۶ قانون مالیاتهای مستقیم.
اظهارنامه عدم فعالیت
اگر اشخاص پس از ثبت شرکت فعالیتی نداشته باشند، در این صورت نیز باید تیرماه هر سال اظهارنامه و دفاتر خود را به صورت سفید تحویل دهند. اگر شرکتی که فعالیت دارد اظهارنامه و دفاتر خود را سفید تحویل دهد، به علت تخلف، شامل قانون علیالرأس میشود.
مدارک مورد نیاز برای اظهارنامه مالیاتی
- مدارک شرکت
- اجارهنامه
- مدارک شناسایی افراد دارای حق امضا
- صورت بهای تمامشده کالای ساختهشده و فروشرفته برای شرکتهای تولیدی
- صورت قراردادها و درآمدها پیمانکاری و بهای تمامشده پروژه برای شرکتهای پیمانکاری
- مانده سود و زیان دوره قبل و گردش حساب تعدیلات سنواتی
- شماره ثبت دفاتر قانونی و کد رهگیری برای اشخاص حقیقی و حقوقی
- مبلغ مالیاتهای پرداخت شده
- شماره کارت بازرگانی، مجوز فعالیت، نام کاربردی، رمز عبور و کد رهگیری پیش ثبت نام برای ارسال اینترنتی
- اظهارنامه
- اطلاعات ملک اجاری مورد استفاده مؤدی
- اطلاعات حساب های سال قبل
- صورت ترازنامه اشخاص حقیقی و حقوقی
- صورت سود و زیان همه اشخاص مکلف به تنظیم اظهارنامه عملکرد
- مبلغ درآمد و فروش داخلی و خارجی
- گردش حساب مواد اولیه و کالای ساختهشده و کالای بازرگانی و سایر کالاها
مراحل تهیه و ارسال اظهارنامه مالیاتی چیست؟
- ابتدا از طریق سایت http://e3.tax.gov.ir/Entrance ثبتنام کنید.
- پس از تایید اطلاعات ارائهشده و تشکیل پرونده در اداره امور مالیاتی مربوطه و گرفتن کد اقتصادی، شما به عنوان مودی مالیاتی شناخته میشوید.
- سپس از طرف سازمان امور مالیاتی به مودی نام کاربری و رمز عبور برای انجام عملیات تکالیف مالیاتی داده میشود. انجام عملیات تکالیف مالیاتی بدون داشتن نام کاربری و رمز عبور ممکن نیست.
- با داشتن رمز عبور و نام کاربری دوباره باید به سایت (http://e3.tax.gov.ir/Entrance) مراجعه کنید و نرم افزار اظهارنامه مالیاتی را دریافت و نصب کنید.
- راهنمای تکمیل اظهارنامه را کامل مطالعه کنید و سپس نام کاربری و رمز عبور و کد رهگیری پیش ثبت نام را برای عملیاتی شدن اظهارنامه مالیاتی، وارد کنید.
- به سوالات صفحه ۳ اظهارنامه و درج اطلاعات مورد درخواست پاسخ دهید.
- اطلاعات حسابداری را در اظهارنامه مالیاتی وارد کنید.
- صفحه ۱۲ اظهارنامه مالیاتی (ترازنامه) را درج و تکمیل کنید.
- صفحه ۱۳ اظهارنامه مالیاتی (سود و زیان) را درج و تکمیل کنید.
- اختلاف ترازنامه را در صورت وجود رفع کنید.
- صفحه ۲۶ اظهارنامه اشخاص حقوقی را تکمیل کنید و اقلام معاف را درج و مالیات ابرازی برای اشخاص حقوقی را تعیین کنید.
- صفحه ۲۷ اظهارنامه اشخاص حقوقی را تکمیل و اظهارنامه را ببندید.
اظهارنامه را بررسی کنید و مبلغ درآمد مندرج با اظهارنامه ارزش افزوده و گزارش فصلی را برای ارسال به اداره امور مالیاتی تطبیق دهید.

آیا بعد از ارسال اظهارنامه مالیاتی امکان اصلاح اظهارنامه وجود دارد؟
اگر در اظهارنامه مالیاتی تسلیمی از نظر محاسبه و درج اطلاعات اشتباهی رخ داده باشد، میتوانید ظرف یک ماه از تاریخ انقضای مهلت تسلیم اظهارنامه مالیاتی نسبت به رفع اشتباه اقدام و اظهارنامه مالیاتی اصلاحی را تسلیم کنید.
نکات مهم در روند تکمیل اظهارنامه مالیاتی
- شما با در دست داشتن نام کاربری و کلمه عبور و کد رهگیری پیشثبتنام میتوانید اظهارنامه دریافت کنید. اگر زمان ارسال اظهارنامه الکترونیکی کد خطای ۵۰۴ را دریافت کنید، به مفهوم برقرار نشدن شروط فوق برای ارسال اظهارنامه است.
- تمام بخشهایی که به رنگ قرمز دارند و ستارهدار هستند را تکمیل کنید. در صوت پر نشدن هر یک از بخشهای مذکور، شما قادر به انجام عملیات ارسال اطلاعات نخواهید بود.
- حساب بانکی مرتبط با شغل مودی موجب اعتبار اظهارنامه است.
- ورود اطلاعات مدیرعامل در صفحهای که مشخصات مدیرعامل و اعضای هیئت مدیره درج می شود، ضروری است.
- امکان ارسال اطلاعات به سازمان امور مالیاتی در صورت عدم تراز مالی در پایان دوره و درج نشدن مبالغ مربوط وجود ندارد.
- مشخصات مربوط به تنظیمکننده اظهارنامه که دارای حق امضا توسط موسسات حسابرسی اطلاعات مربوط درج میشود.
- پس از ارسال نهایی، نمیتوانید اطلاعات خود را ویرایش کنید، بنابراین پس از تکمیل فرم و پیش از ارسال نهایی به سازمان امور مالیاتی، اقدام به چاپ نسخه پیشنویس و بررسی آن کنید و پس از اطمینان از صحت اطلاعات، اقدام به ارسال کنید.
- اگر از گزینه ارسال بدون امضای الکترونیکی برای ارسال اطلاعات استفاده کنید، پس از تایید ارسال باید نام کاربری و کد رهگیری پیشثبتنام خود را وارد نمایید.
- اگر گزینه ارسال اطلاعات با امضای الکترونیکی را انتخاب کرده باشید باید پیش از ارائه نام کاربری و کد رهگیری پیشثبتنام، توکن (token) خود را به رایانه وصل و کد امنیتی را وارد و اظهارنامه را امضا کنید.
- مسئولیت ناشی از صحت نداشتن کد واحد مالیاتی برعهده خود مودی است. پس از تایید، اطلاعات شما به سازمان امور مالیاتی ارسال میشود.
- سیستم کد رهگیری را در صورت ارسال موفقیتآمیز اطلاعات به شما ارائه میدهد و این کد به صورت اتوماتیک روی فرمهای چاپی منتقل میشود.