به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، آلودگی هوا عمدتاً از طریق سوزاندن سوختهای فسیلی وارد محیط زیست میشود و بزرگترین عوامل ایجاد کننده آن، وسایل نقلیه وابسته به سوخت فسیلی مانند خودروها، کامیونها، هواپیماها و کشتیها و همچنین نیروگاهها و کارخانههایی هستند که با زغالسنگ یا نفت کار میکنند. با این حال، هر فعالیتی که شامل سوزاندن چوب یا سوختهای فسیلی باشد، میتواند ذرات معلق را در هوا آزاد کند. همچنین آتشفشانها و آتشسوزیهای جنگلی نیز میتوانند از منابع مهم آلودگی هوا به شمار آیند. با آشکار شدن آسیبهای ناشی از آلودگی، کشورهای بیشتری بهدنبال جایگزینهای سبز برای جلوگیری از آسیب بیشتر به سیاره زمین هستند. انرژی خورشیدی و بادی، مصالح ساختمانی سازگار با محیطزیست و محصولات غیرسمی بهطور فزایندهای برای حفظ سیاره، مورد استفاده قرار میگیرند. با وجود اینکه چنین ابتکارهای سبزی در سراسر جهان در حال اجرا است، بعضی کشورها هنوز راه درازی را در پیش دارند. در ادامه به معرفی آلودهترین کشورهای جهان در سال ۲۰۲۶ و مشکلات آنها میپردازیم:
چاد
در یک روند نگرانکننده، کشور چاد با غلظت ۸۹٫۷ از ذرات معلق (پیام ۲٫۵)، به صدر فهرست آلودهترین کشور جهان در سال ۲۰۲۲ صعود کرده است؛ این رقم، جهش قابلتوجهی نسبت به میزان ۷۵٫۹ در سال ۲۰۲۱ محسوب میشود. چاد در سال ۲۰۲۶ نیز از آلودهترین کشورهای جهان به شمار میآید و آلودگی هوا در آن بهدلیل گرد و غبار بیابانی، دود وسایل نقلیه و سوزاندن زیستتوده بسیار شدید است. پایتخت چاد، یعنی «انجامنا»، مکرراً با طوفانهای گرد و غباری که شهر را در بر میگیرد، دستوپنجه نرم میکند. همچنین اتکای فزاینده این کشور به زیستتوده، بهعنوان منبع اصلی انرژی برای آشپزی و گرمایش، باعث افزایش آلودگیهای خانگی شده است که پیامدهای بهداشتی وخیمی برای مردم، بهویژه گروههای آسیبپذیر مانند کودکان و زنان، به همراه دارد.

عراق
آلودگی در عراق مسیری صعودی و تند را طی کرده است؛ بهطوری که غلظت ذرات معلق (پیام ۲٫۵) از ۳۹.۶ در سال ۲۰۱۹ به رقم تکاندهنده ۸۰٫۱ در سال ۲۰۲۲ رسیده است. این افزایش هشداردهنده، نشاندهنده تشدید چالشهای محیطزیستی ناشی از رشد صنعتی، ترافیک سنگین و طوفانهای گرد و غبار مکرر در این کشور بوده است. آلودگی هوای این کشور بیشتر بهدلیل ترافیک سنگین، طوفانهای گرد و غبار و مشکلات ناشی از جنگ، فعالیتهای صنعتی و آسیب به زیرساختها است و همچنان در صدر فهرست آلودهترین کشورهای جهان قرار دارد. شهرهایی مانند بغداد، بیشترین فشار آلودگی را تحمل میکنند و دود ناشی از وسایل نقلیه و سوزاندن گازهای همراه نفت نیز وضعیت را در این شهر بدتر میکند. ساکنان این شهر با فشار مستقیم آلودگی ناشی از ترافیک و فعالیتهای صنعتی، از جمله سهم قابلتوجه روشهای «سوزاندن گازهای همراه نفت»، مواجه هستند.

پاکستان
کیفیت هوای پاکستان همواره با نوسان همراه بوده است، بهطوریکه غلظت ذرات معلق پیام ۲٫۵ در سال ۲۰۱۸ به اوج یعنی ۷۴٫۳ رسید، در سال ۲۰۲۰ به ۵۹ کاهش یافت و در سال ۲۰۲۲ دوباره به ۷۰٫۹ افزایش پیدا کرد. پاکستان در سال ۲۰۲۶ از آلودهترین کشورهای جهان به شمار میرود و آلودگی هوای آن بیشتر بهدلیل دود وسایل نقلیه، آلایندههای صنعتی و سوزاندن بقایای کشاورزی است. شهرهایی مانند لاهور و کراچی، با هوای بسیار ناسالم روبهرو هستند و این وضعیت، سلامت میلیونها نفر را تهدید میکند. این الگوی رفتوبرگشتی نشاندهنده مبارزه مداوم با منابع آلودگی هوا مانند گازهای خروجی وسایل نقلیه، پسابها و آلایندههای صنعتی و سوزاندن بقایای کشاورزی است. تلاشهای دولت پاکستان برای مهار آلودگی با این وظیفه دشوار روبهرو است که باید میان رشد اقتصادی و پایداری محیطزیست، تعادل برقرار کند.

بحرین
مسیر بحرین در مقیاس آلودگی، الگویی پیچیده را نشان میدهد، بهطوریکه غلظت پیام ۲.۵ از ۵۹.۸ در سال ۲۰۱۸ به ۳۹.۷ در سال ۲۰۲۰ کاهش یافت و سپس در سال ۲۰۲۲ به ۶۶.۶ جهش کرد. این نوسانها بازتاب چالشهایی هستند که از انتشار آلایندههای صنعتی، ترافیک سنگین و طوفانهای گرد و غبار منطقهای ناشی میشوند. صنعت نفت که برای اقتصاد بحرین بسیار مهم است، یکی از عوامل اصلی آلودگی هوا محسوب میشود. بحرین در سال ۲۰۲۶ از آلودهترین کشورهای جهان به شمار میرود. پایتخت این کشور، منامه که اغلب در مهدود فرو میرود، نمادی از تلاش این کشور برای مقابله با مشکل کیفیت هوا است.

بنگلادش
بنگلادش که زمانی آلودهترین کشور جهان بود، با وجود چالشهای مداوم، اندکی بهبود در کیفیت هوا را تجربه کرده است. این کشور از بالاترین غلظت پیام ۲٫۵ در جهان، یعنی ۹۷.۱ در سال ۲۰۱۸، بهتدریج به ۶۵.۸ در سال ۲۰۲۲ کاهش یافت، اما همچنان در میان بدترین کشورهای جهان از نظر آلودگی هوا قرار دارد. روند کاهش از ۷۶.۹ در سال ۲۰۲۱ نشاندهنده بعضی پیشرفتها در این زمینه است، اما کیفیت هوا در داکا و دیگر مناطق شهری، هنوز بهطرز خطرناکی نامطلوب است. از نظر آلودگی هوا، بزرگترین منبع آلودگی در بنگلادش صنعت آجرپزی است. گازهای خروجی وسایل نقلیه و فعالیتهای صنعتی نیز به آلوده شدن هوا کمک میکند و نیاز به اقدامات فوری و مؤثر برای کنترل آلودگی را برای حفاظت از سلامت عمومی ضروری میسازد. آلودگی هوا در بنگلادش در سال ۲۰۲۶ همچنان یکی از مشکلات جدی این کشور است و این آلودگی سلامت مردم، بهویژه کودکان و سالمندان را تهدید میکند.