به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، رسانه چینی CGTN در تحلیلی نوشت که جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، علاوه بر تحمیل هزینههای انسانی و اقتصادی گسترده، در حال ایجاد تحولات بنیادین در ساختارهای اصلی اقتصاد جهانی است؛ ساختارهایی که برای دههها به عنوان ستونهای اصلی نظام مالی بینالمللی تلقی میشدند.
اختلال در تنگه هرمز و اثرات موجی آن بر جهان
رسانه CGTN تأکید کرد که دلارزدایی، به عنوان فرایندی با هدف کاهش وابستگی کشورها به دلار، اکنون به یکی از محورهای اصلی تغییر در اقتصاد جهانی تبدیل شده و جنگ اخیر نقش کاتالیزور را در تسریع این روند ایفا میکند. بر اساس این تحلیل، کاهش شدید تردد کشتیها از تنگه هرمز و افزایش قابل توجه قیمت نفت و گاز، فشارهای تورمی قابل ملاحظهای را بر اقتصاد جهانی وارد کرده است. تنگه هرمز نهتنها یک مسیر حیاتی برای ترانزیت انرژی است، بلکه یکی از مهمترین شریانهای تجارت بینالمللی نیز محسوب میشود.
CGTN همچنین گزارش داد که اقدام ایران در دریافت عوارض از برخی کشتیها با ارزهایی غیر از دلار، از جمله یوآن چین، میتواند چالش عملی برای نظام مالی مبتنی بر دلار ایجاد کرده و به شکلگیری مدلهای جدیدی از مبادلات منطقهای منجر شود.
به چالش کشیدن پترودلار، بریکس پلاس و سیستمهای پرداخت جایگزین
در این گزارش آمده است که قدرت مالی ایالات متحده تا حد زیادی به تقاضای جهانی برای دلار وابسته است؛ موقعیتی که پس از جنگ جهانی دوم تثبیت شد، زمانی که دلار به ارز ذخیره غالب جهانی تبدیل شد. با این حال، تحولات سالهای اخیر، از جمله جنگ اوکراین و افزایش تلاشها در چارچوب گروه بریکس و سازمان همکاری شانگهای برای استفاده از ارزهای جایگزین، به طور فزایندهای این موقعیت را به چالش کشیدهاند.
در این راستا، توسعه سیستمهای مالی جایگزین برای سوئیفت (SWIFT)، از جمله سیستم پرداخت بین بانکی فرامرزی چین (CIPS) و سیستم پیامرسانی مالی روسیه (SPFS)، به عنوان ابزارهایی برای کاهش وابستگی به نظام مالی غرب در حال گسترش هستند. در دنیای بانکداری، به فرآیند تبادل دستورات پرداخت و اطلاعات بانکی بین مؤسسات مالی، «پیامرسانی مالی» گفته میشود.
این تحلیل همچنین تأکید میکند که گسترش بریکس پلاس و پیوستن کشورهای عمده تولیدکننده انرژی میتواند منجر به تضعیف سیستم پترودلار شود، بهویژه اگر معاملات نفت و گاز به ارزهایی غیر از دلار انجام پذیرد.
به گفته تحلیلگران، ادامه این روند ممکن است ایالات متحده را با کاهش تقاضای جهانی برای دلار مواجه سازد؛ مسئلهای که در نهایت میتواند منجر به افزایش نرخ بهره و حتی رکود اقتصادی در این کشور شود.
CGTN در پایان گزارش خود اعلام کرد که دلارزدایی یک فرایند تدریجی است که آغاز شده و در بلندمدت میتواند منجر به کاهش نفوذ مالی آمریکا و در مقابل، تقویت جایگاه اقتصادی کشورهای موسوم به «جنوب جهانی» شود؛ فرایندی که به گفته این رسانه، جنگ اخیر علیه ایران آن را با سرعتی بیسابقه تسریع کرده است.